Czym są potówki? Objawy, przyczyny powstawania, leczenie

Dolegliwości i choroby fiber_manual_record 2021-04-07

Potówki to zmiany skórne w postaci niewielkich, swędzących krostek pojawiających się na ciele niezależnie od wieku (jednak zazwyczaj występują jako potówki u noworodka i niemowlaków), na skutek przegrzania naszego ciała. Można zwykle zaobserwować je w skupiskach - zwykle daje się zauważyć potówki na twarzy, karku, plecach, brzuchu, w pachwinach, ale również na dłoniach, stopach lub klatce piersiowej. Powstają stosunkowo szybko i łatwo, zwłaszcza u małych dzieci, jednak warto wiedzieć, że istnieją proste sposoby na ich wyeliminowanie. Jak pozbyć się potówek i co zrobić, by nie pojawiały się na naszej skórze? O tym przeczytasz poniżej.

 Jak pozbyć się potówek? Sprawdź!
Spis treści

Przyczyny powstawania potówek

Powodem, przez potówki na twarzy i ciele pojawiają się u dzieci i dorosłych, jest głównie przegrzanie organizmu lub nadmierne pocenie się, ale również nieprawidłowa pielęgnacja skóry. Na skutek zwiększonej produkcji potu, gruczoły potowe zapychają się, płyn nie może „wydostać się” na zewnątrz i pozostaje pod wierzchnią warstwą naskórka. U noworodków i małych dzieci sytuacja jest jeszcze bardziej skomplikowana, ponieważ gruczoły potowe nie są u nich w pełni wykształcone - dlatego potówki u niemowląt pojawiają się częściej.


Jak rozpoznać potówki u niemowląt i osób dorosłych? Poznaj rodzaje potówek

Jak wyglądają potówki? W zależności od przyczyny powstania i wyglądu krostek, wyróżniamy dwa rodzaje potówek: 

  • potówki zwykłe - występujące najczęściej; maja wygląd jasnych, małych pęcherzyków. Potówki zwykłe powstają, gdy przewód potowy gruczołów potowych zamknięty zostaje w tym przypadku w warstwie rogowej naskórka; 
  • potówki czerwone - krostki o charakterze zapalnym. Potówki czerwone pojawiają się, gdy przewód potowy zamknięty zostaje w dolnych warstwach naskórka, stąd występuje zaczerwienienie. Skóra jest podrażniona i swędzi jeszcze bardziej.


Potówki u niemowlaka i dorosłego - co wpływa na ich powstawanie?

Jeśli wiemy już, jak rozpoznać potówki, warto również znać przyczyny ich powstawania. Czynników sprzyjających pojawieniu potówek jest kilka i zazwyczaj nakładają się na siebie. Niektóre z nich występują okresowo (jak na przykład latem wysoka temperatura i wilgotność otoczenia), a niektóre przewlekle (przykładowo - zmiany hormonalne w przebiegu różnych chorób). Najczęstsze z nich to: 

  • zbyt wysoka temperatura i wilgotność otoczenia- szczególnie sprzyjają rozwojowi zmian skórnych; 
  • nadmierne pocenie się - zarówno na skutek stresu, intensywnej aktywności fizycznej lub otyłości; 
  • zbyt obcisły lub mało „przewiewny” ubiór - ciasne ubrania z nieodpowiednich materiałów (np. syntetycznych) szybko mogą doprowadzić do powstania zmian skórnych; 
  • nieodpowiednia pielęgnacja skóry - codzienne stosowanie kosmetyków zapychających ujścia gruczołów lub zbyt tłuste kosmetyki źle dobrane do rodzaju skóry 
  • niewłaściwa higiena ciała - zwłaszcza u noworodków, zbyt rzadkie i niedokładne mycie narażonych na powstawanie potówek obszarów, takich jak pachwiny, pośladki, czy twarz; 
  • zmiany hormonalne - występujące zarówno w trakcje przechodzenia menopauzy (uderzenia gorąca, zlewne poty) lub podczas chorób przewlekłych: nadczynności tarczycy czy chorób nowotworowych.


Objawy potówek - na co zwrócić uwagę?

Najpopularniejszym objawem towarzyszącym pojawieniu się potówki u niemowląt czy dorosłych jest uporczywy świąd. Wystąpić również może zaczerwienienie i podrażnienie zmienionego obszaru. Jest to bezbolesna wysypka, która jednak powoduje u większości ludzi dyskomfort i nieprzyjemne uczucie na skórze.


Skuteczne sposoby na potówki u noworodka i dorosłego

Leczenie potówek polega przede wszystkim na wyeliminowaniu czynnika, który doprowadził do ich powstania. Zmiany powinny ustąpić, gdy organizm przestanie być narażony na dany bodziec. Zwykle wystarczy zapewnić skórze dostęp do powietrza i zahamować nadmierne pocenie, jednak gdy potówki nie ustępują po kilku dniach samoistnie, nie należy ich lekceważyć. Zaniepokoić może nas również cykliczność występowania potówek lub ich nietypowy wygląd. Nawet, gdy stosujemy się do zasad higieny osobistej i nosimy odpowiedni ubiór, warto udać się do lekarza pediatry lub dermatologa, który przepisze nam antybiotyk na stan zapalny lub zleci wykonanie specjalistycznych badań, ponieważ zwiększona produkcja potu może być objawem poważniejszych dolegliwości.


Bardzo często wystarczy stosować się kilku podstawowych zasad, by nie doprowadzić do powstania potówek na twarzy czy ciele. Oto kilka przykładów, jak zadbać o dobrą profilaktykę przeciwko ich wystąpieniu: 

  • stosowanie podstawowej higieny ciała; 
  • używanie właściwych dermokosmetyków, niezapychających gruczołów potowych oraz odpowiednio dobranych do potrzeb naszej skóry; 
  • zakładanie odpowiedniego, przewiewnego ubioru, na przykład z bawełny czy lnu; 
  • unikanie przebywania bezpośrednio w słońcu; 
  • unikanie przebywania na zewnątrz, gdy występują wysokie temperatury i wysoka wilgotność; ·
  • zadbanie o właściwą wagę ciała.


Jak pozbyć się potówek?

Jakie są najlepsze sposoby na potówki u niemowlaka i dorosłego? Leczenie tych zmian skórnych - tak, jak zostało to już wspomniane - powinniśmy rozpocząć od odnalezienia i przerwania przyczyny, która je wywołała. Pomocne w leczeniu okazać się mogą:

  • okłady z liści aloesu lub zastosowanie żelu z wyciągiem z liści aloesu
  • zastosowanie zasypki, która w swoim składzie zawiera wysuszający składnik - na przykład cynk
  • kąpiele w letniej wodzie zawierającej napar z rumianku, nagietka lub nadmanganian potasu, które będą działać przeciwzapalnie; 
  • kąpiele w krochmalu, który można dostać w aptece; 
  • obmywanie skóry chłodną wodą; 
  • stosowanie maści/zasypki z kwasem bornym lub mentolem.

Warto spróbować każdego z wymienionych sposobów na potówki u noworodka czy u dorosłych, ponieważ każdy może przynieść większą lub mniejszą ulgę dla nas lub dla naszego dziecka. Leczenie trwa najczęściej kilka dni i po potówkach nie ma już śladu. Każdego dnia dobrze pamiętać o profilaktyce, która jest bardzo skuteczna w przeciwdziałaniu pojawienia się wysypki ponownie!

Zdjęcie autora
mgr farm. Szymon Dybalski

Ukończył studia na Wydziale Farmaceutycznym Uniwersytetu Medycznego w Łodzi. Od 5 lat wykonuje swój zawód mając czynny kontakt z pacjentem, przy czym od 4 lat pełni funkcję specjalisty w dziedzinie farmacji w Aptece Melissa, udzielając pacjentom merytorycznych wideoporad oraz publikując eksperckie artykuły w Strefy Wiedzy. W pracy farmaceuty najbardziej ceni sobie kontakt z pacjentem, możliwość niesienia pomocy oraz rozwiewania wątpliwości dotyczących zamienników leków, dawkowania, realizacji recept i innych nurtujących kwestii związanych z farmakoterapią. Dziedziną, w której się kształci i wciąż poszerza swoją wiedzę jest prawo farmaceutyczne. Czas poza pracą uwielbia spędzać z rodziną, a w wolnych chwilach stawia na aktywność – zazwyczaj wybiera bieganie, wspinaczkę oraz długie spacery z psem, dzięki któremu zainteresował się tematem zwierzęcej behawiorystyki.

Podobne wpisy

2017-10-06

Pękająca skóra na dłoniach – jak sobie z nią radzić?
Sucha i pękająca skóra na dłoniach powoduje dyskomfort podczas wykonywania niemal każdej czynności. Ponadto, jest...

2018-07-20

Skóra atopowa i jej pielęgnacja z nowoczesnymi dermokosmetykami
Pielęgnacja skóry atopowej nie należy do łatwych. Wymaga poświęcenia jej więcej czasu oraz ostrożnego doboru...

2020-12-14

Skóra atopowa u niemowląt i dzieci
Skóra atopowa, to skóra dotknięta atopowym zapaleniem skóry (AZS). AZS jest przewlekłą nieuleczalną dermatozą. Charakteryzuje...