Jak zadbać o profilaktykę raka piersi?

Zdrowie kobiety fiber_manual_record 2020-08-17

Rak piersi to jeden z najczęstszych nowotworów wśród kobiet. Niestety – im później zostanie wykryty, tym mniejsza jest szansa na całkowity powrót do zdrowia. Czy wiesz, że można mieć duży wpływ na szybką diagnozę i rozpoczęcie leczenia? Kobiety nie muszą czekać na coroczną wizytę u ginekologa. Należy bowiem raz w miesiącu zrobić dokładne samobadanie piersi. W poniższym artykule tłumaczymy, jak je wykonać, kiedy udać się pilnie do lekarza oraz czy mężczyźni również narażeni są na ten rodzaj nowotworu. Zapraszamy do lektury!

 Samobadanie piersi, co musisz o nim wiedzieć?

Samobadanie piersi – kiedy należy je wykonać?

Każda kobieta po 20 r.ż. musi dowiedzieć się, jak samodzielnie badać piersi. Kiedy najlepiej to zrobić?

  • Miesiączkujące panie powinny wybrać jeden dzień w miesiącu między 3. a 5. dniem cyklu (tuż po zakończeniu okresu). Piersi i brodawki nie są wtedy wrażliwe, tkliwe czy bolesne.
  • Kobiety, które nie miesiączkują, samobadanie piersi mogą wykonywać w dowolnie wybrany dzień – ważne jest, by był to stały termin.

Nie bez przyczyny lekarze nieustannie podkreślają wagę świadomej profilaktyki – to ona może sprawić, że rokowania w razie wykrytego nowotworu będą znacznie lepsze, ponieważ zostanie on wykryty szybciej.


Część zmian rakotwórczych w początkowym stadium choroby przebiega bezobjawowo. Ważna jest zatem baczna obserwacja organizmu! Jeśli samobadanie piersi będziesz wykonywać regularnie, możesz mieć faktyczny wpływ na swoje długie zdrowie.


Jak samemu badać piersi w domu?

Nie musisz obawiać się tej czynności – wymaga ona przede wszystkim skupienia i dokładności. Jeżeli chcesz wiedzieć, jak samodzielnie badać piersi, zapoznaj się ze szczegółową instrukcją, która powinna towarzyszyć temu comiesięcznemu rytuałowi.

  • Badanie piersi rozpocznij od dokładnego obejrzenia swojego ciała przed lustrem. Rozluźnij się i przyjmij swobodną postawę, ręce opuść wzdłuż tułowia. Odpowiedz sobie na pytanie, czy jest coś, co niepokoi cię w wyglądzie piersi? Sprawdź, czy żadna z nich nie przybiera asymetrycznego kształtu, nie staje się pomarszczona oraz czy nie pojawiają się na niej w głębienia. Przyjrzyj się dokładnie również brodawkom sutkowym. Obejrzyj ich kolor i kształt.
  • Kolejny etap samobadania piersi także powinien przebiegać przed lustrem. Tym razem unieś ramiona do góry – dłońmi możesz objąć swoje łokcie. Wyprostuj się i patrząc w lustro delikatnie skręcaj tułów w prawo i w lewo. Dzięki temu obejrzysz piersi pod różnymi kątami i sprawdzisz, czy nie dostrzegasz nic niepokojącego. Pamiętaj, że równie ważne jest badanie sutków! Opuść ręce i ściśnij lekko każdy z nich – sprawdź, czy nie wycieka z nich wydzielina.
  • Po tym wstępnym badaniu połóż się wygodnie na łóżku. Prawą rękę ułóż pod głową (tak, aby łokieć był w górze). Złączonymi opuszkami palców wolnej dłoni uciskaj prawą pierś. Dla ułatwienia wyobraź sobie, że jest ona podzielona na cztery równe części (przez twój sutek przechodzi linia pionowa i pozioma). Oddychaj spokojnie i uciskaj dokładnie miejsce przy miejscu. Gdy skończysz badanie piersi, sprawdź palcami, czy węzły chłonne pod pachą i w okolicach obojczyka nie są powiększone. Ten sam schemat powtórz w przypadku lewej piersi.

Jeśli nie dostrzeżesz żadnych zmian w kształcie, kolorze i strukturze piersi, badanie wykonaj ponownie za miesiąc (możesz sobie ustawić przypomnienie w telefonie, które nie pozwoli ci o tym zapomnieć!).


Objawy raka piersi

Pamiętaj – wyłącznie specjalistyczne badania będą w stanie wykluczyć, że wyczuwalne guzki to nie rak piersi. Objawy, które mogą wzbudzić niepokój:

  • zmieniony kształt (asymetria) piersi;
  • wyciek z brodawki;
  • wyczuwalne guzki i zgrubienia;
  • zaczerwienienie, poszerzenie żył czy owrzodzenie na piersi;
  • wyciągnięta brodawka o zmienionym kształcie;
  • powiększenie węzłów chłonnych pod pachą i w okolicy nadobojczykowej.

Symptomy nowotworu nie muszą wystąpić zbiorczo – nawet jedna zmiana powinna skłonić cię do wizyty u ginekologa. Samobadanie piersi jest bardzo ważne w przypadku wczesnego i skutecznego wykrycia zmian. Wyczuwalne guzki nie zawsze oznaczają poważną chorobę. Gdy udasz się do lekarza, przeprowadzi on badanie fizykalne piersi i zleci szczegółową diagnostykę:

  • USG piersi – rak w trakcie tego badania wykrywany jest u kobiet do około 35 r.ż.;
  • mammografii – co roku powinny ją wykonywać kobiety po ukończeniu czwartej dekady życia.


Rak piersi – czynniki ryzyka

Nowotwór piersi jest jednym z najgroźniejszych nowotworów, ale tylko wtedy, gdy zostanie zbyt późno wykryty. Czy są jakieś czynniki ryzyka zwiększające prawdopodobieństwo zachorowania, które powinny wzbudzić szczególną czujność?

  • Płeć: rak piersi występuje najczęściej u kobiet;
  • wiek: zachorowalność na ten nowotwór wzrasta po ukończeniu 35. roku życia;
  • czynniki genetyczne: rak piersi został zdiagnozowany u krewnych pierwszego stopnia;
  • czynniki hormonalne endogenne: czynnik ryzyka zachorowania na nowotwór piersi zwiększa wczesna pierwsza miesiączka (poniżej 12 r.ż.) oraz późne klimakterium (powyżej 55 r.ż.);
  • pierwsza ciąża po 30 r.ż.;
  • czynniki hormonalne egzogenne: stosowanie przez długi czas środków antykoncepcyjnych lub hormonalnej terapii zastępczej.

Pamiętaj, że u znacznej części kobiet, które zachorowały na raka, nie wystąpiły żadne znane i potwierdzone czynniki ryzyka. W praktyce zatem nic nie powinno zwalniać cię z obowiązku regularnego samobadania piersi.


Rak piersi u mężczyzn

Warto pamiętać także, że rak piersi u mężczyzn występuje bardzo rzadko, ale nie oznacza to, że panowie nie powinni obserwować swojego ciała z uwzględnieniem klatki piersiowej i sutków. Profilaktyka obejmuje również samobadanie. Objawy, wskazujące, że dzieje się coś złego to guz, który jest najczęściej zlokalizowany za sutkiem. Oprócz tego po ściśnięciu brodawki może pojawić się wydzielina. Sutek niejednokrotnie w przypadku tego nowotworu u mężczyzn jest wyciągnięty oraz owrzodzony.


Bez względu na płeć pamiętajmy zatem o regularnej obserwacji organizmu i profilaktycznych wizytach u lekarza. Dopiero specjalistyczne badania pomogą określić, czy guzki, które są wyczuwalne, to rak piersi. Leczenie – po trafnej i szybkiej diagnozie – może zakończyć się sukcesem. Samobadanie również przyczyni się do tego, że nasze zdrowie będziemy trzymać we własnych (dosłownie!) rękach.




Zdjęcie autora
mgr farm. Izabela Kurowska

Przedmiotem jej zainteresowań od zawsze było zdrowie - ukończyła więc studia farmaceutyczne na Wydziale Farmacji Uniwersytetu Medycznego w Łodzi oraz studia podyplomowe w zakresie dietetyki w Szkole Biznesu i Nauk o Zdrowiu. Jej wykształcenie, a także poczucie misji w niesieniu pomocy ludziom, zaowocowały praktycznym, wieloletnim doświadczeniem w pracy z pacjentami aptek oraz z osobami zmagającymi się z problemami zdrowotnymi, wynikającymi z takich schorzeń jak nadwaga czy otyłość. Swoją postawą – w pracy i poza nią – promuje holistyczne podejście do zdrowego stylu życia, obejmującego zarówno właściwe żywienie, jak i aktywność fizyczną.

W Aptece Melissa pełni między innymi funkcję eksperta w Strefie Wiedzy, dzieląc się swoimi wskazówkami i spostrzeżeniami w przystępny sposób, w ramach artykułów poradnikowych. Prywatnie jest mamą dwójki dzieci, w których na co dzień stara się zaszczepić pasję do zdrowego stylu życia. Sama w wolnym czasie biega i ćwiczy z kettlebell, a dodatkowo rozwija swoją kolejną pasję, związaną z kosmetologią – a mianowicie pasję do naturalnej pielęgnacji twarzy i ciała.

Podobne wpisy

2015-10-16

Jak samodzielnie badać piersi?
Badanie piersi w ramach profilaktyki nowotworowej to rzecz bardzo istotna – zwłaszcza w wieku dojrzałym....

2019-05-20

Testy diagnostyczne z apteki – czyli jak samodzielnie się zdiagnozować?
W ostatnich latach oferta aptek coraz mocniej poszerza się w zakresie testów do samodzielnej diagnostyki....

2019-11-05

Ból i podrażnione brodawki przy karmieniu piersią – co robić?
Karmienie piersią jest najlepszym i najbardziej korzystnym sposobem karmienia noworodków, niemowląt i małych dzieci. Niestety...