Procesy obronne organizmu w obecności wyższych kwasów tłuszczowych a zahamowanie rozwoju infekcji wirusowej

Dolegliwości i choroby fiber_manual_record 2020-04-22

Wyższe kwasy tłuszczowe (WKT) omega-3, spośród których najważniejsze dla organizmu człowieka są EPA i DHA, są niezbędne do zapewnienia prawidłowej budowy, a co za tym idzie – funkcji – serca i układu krążenia oraz mózgu i układu nerwowego. Ta grupa substancji jest również wykorzystywana przez najważniejsze systemy obronno-regeneracyjne, przede wszystkim odpornościowy i przeciwzapalny.

 Mechanizmy obronne organizmu a obecność wyższych kwasów tłuszczowych
Spis treści

Tak wielokierunkowe efekty, jakie wytwarza organizm człowieka z WKT omega-3, są m.in. wynikiem zmian zachodzących w kaskadzie kwasu arachidonowego (szlak przemian, związany z regulacją stanów zapalnych organizmu). W sytuacji, gdy codzienna dieta bogata jest w tłuszcze szeregu omega-6, np. kwas arachidonowy AA, których źródłem są oleje roślinne, czerwone mięso czy żywność przetworzona, na szlaku tych przemian powstają substancje o właściwościach silnie prozapalnych i prozakrzepowych: prostaglandyny i tromboksany serii 2 oraz leukotrieny serii 4.



Jeśli tłuszcze omega-6 zostaną zastąpione przez WKT omega-3, to w miejsce wspomnianych substancji powstaną prostaglandyny i tromboksany serii 3 oraz leukotrieny serii 5 o znacznie słabszych właściwościach prozapalnych. Co więcej, tylko z WKT omega-3 organizm człowieka jest w stanie wytworzyć dodatkowe substancje ochronne i przeciwzapalne: rezolwiny, protektyny i marezyny.




Jak wyższe kwasy tłuszczowe mogą walczyć z infekcją wirusową?

W jednym z badań in vivo, opublikowanych na łamach prestiżowego czasopisma Cell, wykazano, że jednym z mechanizmów ochronnych, uruchamianych w obecności protektyny D1, są procesy przeciwwirusowe [1].


Myszom, które uprzednio zakażano wirusem grypy szczepu H5N1, podawano protektynę D1. Okazało się, że w grupie badanej, otrzymującej tę pochodną WKT DHA omega-3, po dwóch tygodniach przeżywalność wynosiła 100%. W grupie kontrolnej śmiertelność wynosiła 65%.


Okazało się, że protektyna D1 jest wykorzystywana do zahamowania namnażania się wirusa w komórkach. Dzięki temu liczba kopii wirusa w organizmie nie zwiększała się, co dało czas układowi odpornościowemu na wyeliminowanie zainfekowanych komórek i przywrócenie zdrowia.


 Zaznaczyć jednak należy, że aby organizm człowieka mógł wytworzyć odpowiednie ilości protektyny i innych substancji ochronnych, należy mu dostarczać odpowiednie źródła WKT omega-3, w dawce o skuteczności potwierdzonej w badaniach naukowych. Najlepszym ich źródłem są ryby i owoce morza, w naszych realiach społecznych spożywanie ich odpowiednich ilości jest niemalże niemożliwe. Dlatego też codzienną dietę należy wzbogacić o przebadane, pełnowartościowe i biologiczne oleje rybie, które możemy znaleźć na aptecznych półkach. Optymalne będzie wybranie preparatów należących do kategorii żywność specjalnego przeznaczenia medycznego, posiadających potwierdzenie czystości i bezpieczeństwa stosowania w postaci odpowiednich certyfikatów jakości.



[1] Morita M., Kuba K., Ichikawa A., Nakayama M., Katahira J., Iwamoto R., Watanebe T., Sakabe S., Daidoji T., Nakamura S., Kadowaki A., Ohto T., Nakanishi H., Taguchi R., Nakaya T., Murakami M., Yoneda Y., Arai H., Kawaoka Y., Penninger J.M., Arita M., Imai Y. The lipid mediator protectin D1 inhibits influenza virus replication and improves severe influenza. Cell 2013; 153(1): 112–125.

Schematy pochodzą ze zbioru opracowań własnych firmy Marinex International


Zdjęcie autora
dr Barbara Bukowska
Absolwentka Wydziału Farmaceutycznego Akademii Medycznej im. Piastów Śląskich we Wrocławiu (kierunek: farmacja) oraz Wydziału Biologii i Ochrony Środowiska Uniwersytetu Łódzkiego (kierunek: diagnostyka skażeń środowiska). W 2016 r. uzyskała tytuł doktora nauk biologicznych w zakresie biofizyki. Autorka prawie 20 publikacji naukowych o zasięgu krajowym i międzynarodowym.
Podobne wpisy

2015-01-28

Kwasy Omega 3 – czy musimy jeść ryby?
Kilkadziesiąt lat temu naukowcy zauważyli, że w populacji Eskimosów, pomimo bardzo mało zróżnicowanej diety (głównie...

2019-09-24

Jaka jest rekomendacja żywieniowa w terapiach onkologicznych?
Tłuszcze to obok węglowodanów i białek główna grupa składników odżywczych, niezbędnych do prawidłowego funkcjonowania organizmu...

2020-02-26

Olej rybi - nieoceniony sprzymierzeniec przy staraniach o dziecko
Według danych Światowej Organizacji Zdrowia problem niepłodności dotyczy 15–20% par w wieku prokreacyjnym. Mimo znaczącego...