Przeziębienie, grypa czy COVID-19 – jak rozróżnić?

Dolegliwości i choroby fiber_manual_record 2020-11-16

Przeziębienie i grypa to typowe infekcje wirusowe, z którymi spotykamy się praktycznie w każdym sezonie jesienno-zimowym. W tym roku jest inaczej. Do tych typowych, corocznych „wirusówek” dochodzi dość wysokie ryzyko zakażenia koronawirusem i zachorowania na COVID-19. Problemem jest jednak nie tylko ryzyko zachorowania, ale także rozróżnienie tych infekcji i co za tym idzie – wdrożenie odpowiedniego postępowania. Wszystkie te infekcje są bowiem infekcjami wirusowymi, oddziałującymi na drogi oddechowe. Co więcej, mają one bardzo podobne i zbliżone objawy. I niestety, w związku z tym, ciężko je rozróżnić i odpowiednio zareagować.

 Grypa czy COVID – jak je rozpoznać?
Spis treści

Przeziębienie, grypa, COVID-19 – co to jest?

Przeziębienie, grypa i COVID-19 to infekcje wirusowe.

  • PRZEZIĘBIENIE to wirusowa choroba zakaźna o łagodnym przebiegu, obejmująca różne objawy związane z zapaleniem górnych oddechowych.
  • GRYPA to ostra wirusowa choroba zakaźna, obejmująca drogi oddechowe i inne narządy. Może powodować powikłania, również poważne, w tym śmierć.
  • COVID-19 to ostra wirusowa choroba zakaźna obejmująca drogi oddechowe, która może przebiegać w różny sposób (od bezobjawowego, przez łagodny po bardzo ciężki) i może powodować bardzo poważne powikłania – w tym śmierć.


Przeziębienie, grypa, COVID-19 jako infekcje wirusowe

Przeziębienie, grypa i COVID-19 to infekcje wirusowe – czyli choroby wywoływane przez wirusy. Należy jednak pamiętać, że są one wywoływane przez różne wirusy i tak:

  • przeziębienie może być wywoływane przez ponad 200 różnych typów wirusów, w tym przez wirusa grypy i paragrypy.
  • Grypa wywoływana jest przez wirusa grypy. Wyróżnia się 4 typy wirusa grypy i za zakażenia u ludzi najczęściej odpowiada wirus grypy typu A, B i C. 
  • COVID-19 spowodowany jest zakażeniem koronawirusem SARS-CoV-2.


Przeziębienie, grypa, COVID-19 – mechanizm zakażania

Przeziębienie, grypa, COVID-19 przenoszone są drogą kropelkową. Wirus znajduje się w wydychanym przez chorego powietrzu, ale również w wydzielinie z nosa i ust, unoszącej się w formie aerozolu podczas kichania czy kaszlu. Wirusy zawarte w kropelkach wydychanego przez chorego powietrza mogą docierać do dróg oddechowych osób znajdujących się w jego otoczeniu i w ten sposób mogą powodować zakażenie osób postronnych.


Do zakażenia również może dochodzić w wyniku bezpośredniego kontaktu z wydzieliną chorego, zawierającą cząstki wirusa – np.: poprzez dotknięcie brudnej chusteczki, uścisk dłoni, w którą chory kichał. Rzadziej, ale również jest to możliwe, do zakażenia dochodzi w wyniku dotknięcia powierzchni, na której osadzają się wydychane kropelki z cząstkami wirusa. Warto pamiętać, że kropelki powietrza zawierającego koronawirusa są zbyt ciężkie aby unosiły się przez długi czas w powietrzu. Takie kropelki opadają na podłogę i powierzchnie takie jak klamki, ściany, meble, kontakty czy uchwyty w komunikacji miejskiej i na nich się osadzają. Dotknięcie takiej powierzchni ręką a następnie zbliżenie jej do twarzy, oczu, nosa czy ust sprawia, że może dojść do zakażenia.


Objawy Covid-19, grypy, przeziębienia – jak je rozpoznać?

Przeziębienie, grypa czy COVID-19 to choroby o bardzo podobnych i zbliżonych objawach (rysunek poniżej). To właśnie dlatego czasem ciężko je rozróżnić i jednoznacznie wskazać, która infekcja zaatakowała pacjenta. Co więcej, bardzo często infekcje te mają indywidualny przebieg i nie zawsze wszystkie objawy występują w sposób książkowy. Niemniej jednak są pewne różnice w objawach, które sprawiają, że można z dość dużym prawdopodobieństwem określić jaka infekcja dotyka pacjenta. Ostateczną diagnozę i tak musi postawić lekarz, po skierowaniu pacjenta na badania i testy.


PRZEZIĘBIENIE – objawy

  • Gorączka;
  • kaszel;
  • katar - wodnisty lub ropny;
  • ból i zaczerwienienie gardła;
  • ból głowy;
  • ogólne osłabienie i uczucie zmęczenia;
  • bóle mięśni i stawów (rzadko i w stosunkowo małym stopniu).

GRYPA – objawy

  • Duże osłabienie i zmęczenie pojawiające się nagle;•
  • gorączka powyżej 38C;
  • silne bóle mięśni, stawów i głowy;
  • kaszel – zazwyczaj suchy;
  • katar z zatkanym nosem;
  • ból gardła;
  • ból i dyskomfort w klatce piersiowej.

COVID-19 – objawy

  • Gorączka, dreszcze;
  • bardzo duże osłabienie i zmęczenie;
  • suchy kaszel;
  • spłycony oddech, uczucie duszności, problemy z nabraniem powietrza;
  • suchość w gardle;
  • utrata węchu i smaku;
  • nieżyt nosa;
  • bóle mięśni i stawów;
  • zapalenie spojówek;
  • problemy żołądkowo-jelitowe;
  • wysypka skórna;
  • przebarwienia palców u rąk i stóp – tzw. covidowe palce.

Podobieństwa i różnice w objawach pomiędzy przeziębieniem, grypą a COVID-19 ilustruje poniższy rysunek:




Przeziębienie, grypa, COVID-19 – powikłania

Przeziębienie, grypa czy COVID-19 są infekcjami, które mogą powodować powikłania. Czasem te powikłania są bardzo poważne, zagrażające nawet zdrowiu i życiu pacjenta.


PRZEZIĘBIENIE – powikłania

  • Zapalenie oskrzeli;
  • zapalenie płuc.

GRYPA – powikłania

  • Zapalenie płuc, oskrzeli, oskrzelików;
  • zaostrzenie astmy i POChP;
  • zapalenie mózgu, opon mózgowo-rdzeniowych;
  • zapalenie ucha środkowego;
  • zapalenie mięśnia sercowego;
  • zapalenie osierdzia;
  • zapalenie mięśni;
  • śmierć.

COVID-19 – powikłania

  • Upośledzenie czynności płuc;
  • zwłóknienie płuc;
  • zapalenie płuc;
  • ostre uszkodzenie wątroby;
  • ostre uszkodzenie mięśnia sercowego;
  • ostre uszkodzenie nerek;
  • zespół ostrej niewydolności oddechowej;
  • wstrząs septyczny;
  • śmierć;
  • choroby naczyń płucnych i ogólnoustrojowych;
  • rozstrzenie oskrzeli;
  • chroniczne zmęczenie;
  • sarkopenia (utrata masy mięśniowej);
  • schorzenia neurologiczne.


Jak chronić się przed zakażeniem COVID-19, grypą, przeziębieniem?

Przeziębienie, grypa, COVID-19 to choroby zakaźne, które rozprzestrzeniają się wśród ludzi bardzo szybko i bardzo chętnie. Można temu zapobiec stosując odpowiednie zasady takie jak:

  • częste i dokładne mycie rąk wodą z mydłem;
  • używanie środka dezynfekującego z alkoholem, jeżeli nie ma możliwości umycia rąk;
  • unikanie przebywania wśród ludzi z objawami infekcji (kaszlących, z katarem i kichających);
  • zachowanie odległości od innych osób;
  • unikanie dotykania twarzy, oczu, nosa i okolic ust;
  • noszenie maseczki;
  • kasłanie i kichanie w chusteczkę jednorazową lub w zgięcie łokcia;
  • podczas pierwszych objawów infekcji pozostanie w domu i skonsultowanie się z lekarzem.

Dobrym sposobem ochrony przed grypą, jednocześnie najtańszym i najskuteczniejszym są szczepienia – więcej o grypie i o szczepieniach przeciwko niej przeczytasz TUTAJ. Niestety obecnie nie dysponujemy szczepieniami przeciwko przeziębieniu i przeciwko koronawirusowi (choć to w najbliższym czasie może się zmienić).


Bibliografia:

  1. Duszyński J., i inni. Zrozumieć COVID-19. Opracowanie zespołu ds. COVID-19 przy Prezesie Polskiej Akademii Nauk, wrzesień 20202.
  2. Koronowirus SARS-CoV-2 i COVID-19: aktualny stan wiedzy. Zeszyty apteczne: suplement. marzec 20203.
  3. Przeziębienie i grypa z perspektywy farmaceuty. Zeszyty apteczne. 20184.
  4. Choroby zakaźne i szczepienia ochronne. Zeszyty apteczne. 2020

Przeczytaj także:

Amantadyna i koronawirus,   Szczepionka na COVID-19,   Wypadanie włosów po COVID-19 Szczepionka mRNA - jak działa?,   Maska FFP2 czy FFP3,   Jak nosić maseczkę?,   Środki ochrony osobistej


Zdjęcie autora
dr n. farm. Magdalena Stolarczyk
dr n. farm. Magdalena Stolarczyk – mama 3 dzieci, z wykształcenia farmaceutka – doktor nauk farmaceutycznych, absolwentka Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego, blogerka (www.farmaceuta-radzi.pl), autorka artykułów w czasopismach polskich i zagranicznych, autorka szkoleń i wykładów dla farmaceutów, autorka warsztatów dla rodziców, dyplomowana Promotorka Karmienia Piersią. Ponadto ekspert merytoryczny Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych oraz inicjatorka i autorka kampanii edukacyjnej „Leki to nie cukierki”i współautorka kampanii edukacyjnej „Lek bezpieczny oczami dziecka”
Podobne wpisy

2018-03-20

Jak odróżnić kaszel alergiczny od przeziębienia?
Różnego rodzaju alergie obejmują coraz większą część społeczeństwa. Swoimi objawami mogą przypominać zwykłe przeziębienie, dlatego...

2018-11-02

Przeziębienie i grypa - fakty i mity
Jesień na dobre zagościła za naszymi oknami. Deszcz, wiatr, niska temperatura, brak słońca i to...

2020-05-05

Wszystko, co trzeba wiedzieć o noszeniu maseczek ochronnych na twarz
Od 16 kwietnia 2020 roku, w związku z sytuacją epidemiczną, Ministerstwo Zdrowia w Polsce wydało...